مرور رده

یادداشت‌ها

پرسش از فرهنگ(۶۴): چرا باید فرهنگ «دیگران» را شناخت؟

بسیار اتفاق افتاده است که افرادی، حتی با سرمایه فرهنگی بالا و تحصیلکرده، صریحا یا تلویحا از خود یا از فرهنگ شناسان سئوال کنند : چه لزومی دارد که «ما» فرهنگ «دیگران» را بشناسیم؟ به ویژه اگر این فرهنگ خاص «دیگران» ی باشد «دوردست». و برای…

قذافی در دوزخ یا دستمالی که به دور انداخته شد!

صحنه دستگیری و کشته شدن دیکتاتور لیبی، صحنه رقت انگیزی است: کالبدی خونین، بدنی که گویی هنوز چند لحظه پیش از روانه شدن به گورستان بازندگان تاریخ، امپراتوری فراموشی و دوزخ دیکتاتورها، چندان به این امر باور ندارد؛ بدنی که نمی تواند بپذیرد…

پرسش از فرهنگ (۶۳): «انحطاط فرهنگی» چیست؟

تصویر: گوبلز، وزیر تبلیغات دولت فاشیستی هیتلر مفهوم و واژه «انحطاط فرهنگی»، همچون بسیاری دیگر از واژگان مفهومی در زبان فارسی جدید به کار می روند، بدون آنکه نه چندان نیازی به شناخت تبارشناسی و ریشه های آنها احساس شود و نه حتی لزومی به…

نسل من، دیگر نه توهمی دارد و نه آینده ای !

آنژ فرارا، 24 ساله، نقاش و مجسمه ساز «جنبش وال استریت» در انسان شناسی و فرهنگ (1) همچون «تحولات خاور میانه» که از حدود یک سال پیش تمام نگاه ها را به سوی خود جلب کرده و تاملات فرهنگی بی شماری را به همراه خود آورده است. شورشی که از…

پرسش از فرهنگ (۶۲): «بی فرهنگی» چه معنایی دارد؟

واژه «بی فرهنگ» یا اصطلاح «فرهنگ کاری را نداشتن» در زبان فارسی امروز، به ویژه در شهرها و به خصوص در میان اقشار تحصیلکرده، به شکل گسترده ای به کار می رود. بدین ترتیب دائما از «فرهنگ» و از «داشتن» یا «نداشتن» آن صحبت می شود.  این البته در…

کدام «بهار عرب»؟

پیش از هرچیز شاید لازم به یادآوری باشد که سقوط نظام های فاسد و دیکتاتور منش خاور میانه نمی تواند جز مایه خوشحالی همه دوستداران آزادی باشد و حمایت از این نظام ها با هیچ استدلال و منطقی و در برابر هیچ نام دیگری قابل توجیه نیست. این نکته…

پرسش از فرهنگ (۶۱): فرهنگ «مبتذل» چیست؟

گروهی از واژگان برای تحقیر پدیده های فرهنگی گوناگونی به کار می روند: از این جمله می توان به واژگانی چون «مبتذل»، «عامیانه»، «عامه پسند»، «سطحی»، «بی محتوا»، «بی ارزش» ، «زرد» اشاره کرد که گاه در مقام صفت و با یک داوری ارزشی بر آن هستند که…

پرسش از فرهنگ (۶۰): کارکرد فرهنگی دروغ چیست؟

در بررسی پدیده هایی که گاه به صورتی مترادف «ارزش» ، «عرف» یا «اخلاق» نامیده می شوند، دغدغه اندیشمندان اجتماعی همواره آن بوده است که بعدی کارکردی نیز در آنها بیابند. هر چند کارگردگرایی به مثابه یک رویکرد نظری – روش شناختی مدتهاست که اعتبار…

پرسش از فرهنگ(۵۹): آیا صدا پدیده ای فرهنگی است؟

برخی از پدیده هایی که در پیرامون ما وجود دارند، به حدی طبیعی و «بدیهی» به نظر می رسند که کمتر به اهمیت اساسی آنها نه تنها در حیات زیستی بلکه در موقعیت فرهنگی خود آگاهیم و درباره آن تامل می کنیم. «صدا» در مفهومی عام یکی از این پدیده ها است.…

پرسش از فرهنگ (۵۸): تفکیک فضایی چه رابطه ای با فرهنگ دارد؟

تصویر: تفکیک فضایی بین نژادی در ایالات متحده اوایل قرن بیستم فضا مفهومی بیولوژیک – فرهنگی است؛ بیولوژیک ، از آن رو که هر نوع شکل گیری ذهنی و شخصیتی در انسان به مثابه فرد و به مثابه گروه اجتماعی، تنها با مشخص شدن «مرز» های فیزیکی در فضا،…