مرور برچسب

استعمار

مفاهیم فرهنگی در مدرنیته متاخر(سه): استعمارزُدودگی/Decoloniality

این مفهوم، همچون مفهوم «استعمارزدگی» (موضوع یادداشت پیشین) را باید در چارچوب گروه مطالعاتی «استعمارزدگی / مدرنیته» در نظر گرفت که در یادداشت‌های بعدی بیشتر به آن خواهیم پرداخت و عمدتاً از متفکران آمریکای لاتین از 1998 تشکیل شد. واژه…

فرهنگ انسان‌شناسی اجتماعی و فرهنگی (شصت و شش): توسعه

جيمز فرگوسن ترجمۀ ناصر فكوهي توسعه development در فرهنگ و فلسفة غربي، توسعه يك مفهوم كليدي است (نک. بهNisbet 1969; Williams 1985) و اين امر در انسان‌شناسی به دو شكل متفاوت منعكس شده‌است. پندارة «توسعه» در گسترده‌ترين معناي آن…

مفاهیم فرهنگی در مدرنیته متاخر(چهار):زیبایی‌شناسی استعمارزُدوده / Declonial aesthetics

استعمار همان‌گونه که بارها بر آن تأکید شده است، تنها یورشی از سوی کشورهایی به‌خصوص موسوم به «غرب» (بریتانیا، اسپانیا، پرتغال، فرانسه و هلند) به کشورهای واقع در شرق (آسیا) و جنوب (آفریقا) و غرب (آمریکا) با هدف غارت نظام‌مند زمین‌ها و منابع…

گفتگو با ناصر فکوهی درباره کتاب «روایت ناصر فکوهی از توسعه» / احمد غلامی / بخش سوم

آقای دکتر اتفاقا در صحبت‌های شما تناقضی وجود ندارد و شما در چارچوب فکری خودتان صحبت می‌کنید. شما به راه‌حل‌های کوتاه‌مدت اشاره کردید. به نظرم در مورد راه‌های بلندمدت باید به مفاهیم توسعه‌پذیری و توسعه‌یافتگی که شما به کار برده‌اید،…

مفاهیم فرهنگی در مدرنیته متاخر(دو): استعمار‌زدگی/Coloniality

استعمار پیشینه چند صد‌ساله‌ای در علوم انسانی دارد اما تعابیر و واژگان جدیدی که در این زمینه ساخته شده‌اند و آن را نه تنها در قالب یک موضوع تاریخی، بلکه به امری مورد مطالعه بدل کرده‌اند، بسیارند که به بحث‌ها و مناقشات فکری زیادی دامن زده‌ و…

پاره‌ای از یک کتاب (۱۶۹): در تاروپود فرهنگ‌ها و موقعیت ما

ژرژ اورول در اثر به‏‌يادماندنى خود 1984 دنيايى تيره را به تصوير مى‏‌كشد كه زير سلطه چند قدرت توتاليتر حكومت مى‏‌شود و در آن مفاهيمى چون «حقيقت»، «اخلاق»، «شرافت»، و غيره نه فقط به مفاهيمى كاملاً نسبى بدل شده‏‌اند كه بنابر منافع مقطعى…

پاره‌ای از یک کتاب (۱۶۱):همسازی و تعارض در هویت و قومیت

حال چنانچه به بحث حقوق بشر به مثابة يكي از اين جهانشموليت‌ها بازگرديم، مسئله بغرنجي بيشتري به خود مي‌گيرد. آيا انسان‌شناسان مي‌توانند به نام تفاوت و هويت فرهنگي از زير پا گذاشته شدن حقوق بشر به گونه‌اي كه در پروژة روشنگري و انقلاب‌هاي…

جهانى‏‌شدن و فرهنگ / نقد کتاب / بخش دوم

فصل دوم كتاب به تشريح جهانى‏‌شدن به‏ مثابه «مدرن شدن» اختصاص دارد. در اين‏جا اين پرسش مطرح است كه آيا جهانى‏‌شدن بر پديده مدرن‏‌شدن انطباق دارد؟ و آيا پيامدى از آن به‏‌شمار مى‏‌رود يا گسستى از آن است؟ به نظر مى‏‌رسد مكث و ترديد نويسنده بر…

دویست سال گفتمان ارتجاع

دويست سال استدلال عليه ترقى‏خواهى كتاب خطابه ارتجاع: انحراف، مخاطره، بيهودگى (1991) اثر آلبرت هيرشمن (ترجمه محمد مالجو، شيرازه، 1382.) در هفت فصل و 210 صفحه به همراه فهرستى از اعلام در پايان آن، منتشر شده است. هيرشمن، اقتصاددان و متخصص…

پایان دیکتاتورى‌‏ها، آغاز دزدسالارى‏‌ها

يازده سپتامبر، تنها يادآور حمله تروريستى معروف در نيويورك نيست، بلكه دقيقاً سالگرد روزى در سى سال پيش از آن نيز هست: كودتاى شيلى و ديكتاتورى نظاميان (1973 - 1998) كه بيلان رسمى آن بيش از 3000 كشته و ناپديد شده و 35000 نفر شكنجه‌دیده بوده…