مرور رده

یادداشت‌ها

پرویز ِ ما : از رنجی که می کشیم!

(متن کامل) نخستین بار که پرویز کلانتری را در خانه یکی از دوستان دیدم، بسیار زود برایم خاطرات کودکی ام زنده شدند. به او پیشنهاد گفتگوهایی در چارچوب «پروژه انسان شناسی تاریخی فرهنگ مدرن ایران» را دادم که بدون تامل و با شادی استقبال کرد.…

لبخندی برای مادر بزرگ!

فرانسواز هریتیه، یکی از مهم ترین چهره های علمی فرانسه و جهان در حوزه انسان شناسی است. او شاگرد مستقیم کلود لوی استروس و نخستین جایگزین او در کرسی ریاست آزمایشگاه انسان شناسی اجتماعی کلژ دو فرانس بود. در سال 2012، هریتیه کتابی منتشر کرد با…

انسان شناسی آسیب های روزمره (۸): بدبینی

بدبینی که می توان آن را یکی از واژه های عام برای برگردان واژه تخصصی پارانویا، در نظر گرفت تا ما را به آسیب فردی و اجتماعی مربوط به آن هدایت کند، یکی از اختلالات روانی (نروز) رایج است . این آسیب حدودا 2 تا 3 درصد از افراد جوامع انسانی را به…

انسان شناسی آسیب های روزمره(۷): گزاف گویی

هانری برگسون، فیلسوف فرانسوی، در کتاب معروفش «خنده» (1899) گزافه گویی را چنین تعریف می کند: « سخن گفتن از چیزهای کوچک، به گونه ای که گویی چیزهایی بزرگ هستند، را می توان به صوتی عام، گزاف گویی نامید». پرسش آن است که کنشگر اجتماعی که دست به…

تابوتی که روی دست ما ماند!

جوانی می میرد؛ خواننده ای محبوب و مردمی؛ با مرگی دردناک و زودرس که همه انتظارش را می کشیدند. دوستان و هوادارانش در خیابان های شهر او جمع می شوند تا او را بدرقه کنند؛ و نه فقط دوستدارانش، بلکه بسیاری ازکسانی که از دور یا نزدیک حتی برای…

انسان شناسی آسیب های روزمره (۶): حسادت

در ریشه شناسی واژه حسادت (jalousie) در زبان عربی و زبان های لاتین نوعی تضاد دیده می شود هر چند معانی آنها در نهایت به یک مفهوم می رسد. در عربی، حسادت که جزو منفی ترین صفات قلمداد شده است و به نوعی انگل که به جان انسان می افتد تعبیر شده است…

شانزدهم آذر؛ تلاقی علم و سیاست

هر سال، شانزدهم آذر فرصتی را فراهم می‌کند تا به نقش و جایگاه سیاسی دانشجویانی که قربانی استبداد ضد روشنگرانه رژیم گذشته شدند، نظر افکنده شود. در این میان، آنچه شاید بارها گفته شده و باز هم نیاز به تأکید دارد، این است که آنچه در سال‌های دهه…

من، مرتضی پاشایی…

درگذشت یک جوان هنرمند، یک خواننده دوست داشتنی و محبوب، به ضرب یک بیماری دردناک و در شرایطی سخت، در لحظاتی خاص در چارچوب های مناسبتی و در جامعه ای که تمایل به بی تابی دارد و به هر چیزی رنگ و بویی سیاسی بدهد و اغلب بر اساس واکنش و به اشکال…

انسان شناسی آسیب های روزمره(۵): بدگویی

بدگویی(Gossip) که می توان آن را با تعداد بی شماری از واژگان دیگر همچون «غیبت»، «سخن چینی»، «شایعه»، «دروغ» و... پیوند زد، یکی از شایع ترین کنش های اجتماعی در سراسر جهان است که بنا بر مطالعات جامعه شناسی و انسان شناسی لزوما ربطی به عواملی…

زنان هراسناک، مردان بیمناک: نگاهی به ریشه های خشونت مردانه علیه زنان

«زن هراسی» (misogyny)، «نرینه سالاری» (phallocracy)، «پدر سالاری» (patriarchate) و ... نام های بی شماری هستند که در اکثر زبان های جهان برای پدیده واحدی وجود دارند. این پدیده، هراس از «زن بودگی»(feminity) است که می تواند به صورتی متناقض هم…