انسان‌شناسی و تابو (بخش چهارم)

به نظر می‌رسد آن دو مکانیسم رویکرد توتمی و تابویی ما را با وحدت روایی روبرو می‌کند. مثلاً آب عنصری است که در آیین‌های ایرانی اهمیت بسیار دارد، از سامیان و زردشتیان گرفته تا مسلمانان و ارامنه و صابئین، مثلاً در جشن آبریزگان به نوعی…

پاره‌ای از یک کتاب (۴): کتاب پنجاه و پنج

 کتاب پنجاه و پنج/  یادداشت‌های ناصر فکوهی و عکس‌های مهرداد اسکویی/ تهران/ انتشارات اتفاق/  1400   گیزلا وارگا سینایی  دختر زیبای ِ بلند قامت، در خیابان‌های بوداپست قدم ‌می‌زند. شرق برایش جایی دوردست است. جایی میان کاخ‌های رویایی…

انسان‌شناسی و تابو (بخش سوم)

برداشت من از سخن شما این است که که تابو، حال چه در چارچوب اسطوره یا آیین تعریف شود چه به صورت جهان‌بینی و نگاه به جهان، کارکرد مثبت دارد. در اینجا سؤال من این است که پس می‌توان گفت همان‌طوری که در بحث self و شخصیت مطرح است که…

پاره‌ای از یک کتاب (۳): بوردیو و پرسمان دانشگاهی،کاربردهای اجتماعی دانش

پاره‌ای از یک کتاب (3) / بوردیو و پرسمان دانشگاهی، کاربردهای اجتماعی دانش /  ناصر فکوهی / پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی /دو جلد/ 1397 برای درک رویکرد بوردیویی به دانش و دانشگاه باید ابتدا آن را در چارچوب پرسمان ِ عمومی غرب در…

انسان‌شناسی و تابو (بخش دوم)

آنگاه که از تابو سخن می‌رود، آنچنان‌که فروید در «توتم و تابو» نشان می‌دهد و مالینوفسکی نیز با ارجاع به مفهوم مانا در مورد آن سخن می‌گوید، ما با یک قدرت ناشناخته یا هراس درونی و بیرونی روبرو هستیم. این هراس درونی آیا به کمک روایات…

پاره‌‌ای از یک کتاب (۲): زن ایرانى، هویت تعریف نشده

پاره‌‌ای از یک کتاب / زن‌ها، شیرها، روباه‌ها، نشر ثالث، چاپ چهارم، 1401 نقد پسا‌مدرن بر جامعه فرا‌صنعتى، امروز سهمگين‌‏تر از هر زمانى پيامد‌هاى متناقض مدرنيته را به ‏زير سؤال برده است. موقعيت نا‌مطمئن و مبهم انسانى مدرن كه در ميان دو قطب…

انسان‌شناسی و تابو (بخش اول)

گفتگو با علیرضا حسن‌زاده علیرضا حسن‌زاده: پیش‌تر گفت‌وگویی با شما داشتم با عنوان «بدن و قدرت» و این گفت‌وگو به موضوعی با عنوان اسطوره، آیین و تابو می‌پردازد. سؤال نخستی که به ذهن من می‌رسد و می‌خواهم دیدگاه شما را…

پاره‌ای از یک کتاب (۱): مثلث پُرسمان زنان

فرهنگ و زندگی روزمره/ ناصر فکوهی / انتشارات جاوید/ 1391 ما می‌توانیم از مثلثی سخن بگوئیم که در آن با سه ضلع ساختار، روابط اجتماعی و فرد سروکار داریم. که البته می‌توان تعابیر متفاوت دیگری نیز برای هر یک از این‌ها داد.…

کوته‌نوشت‌های سینمایی (۳۴): بازی جنگ

کوته‌نوشت‌های سینمایی (34) / بازی جنگ (The War Game)/ پیتر واتکینز/ محصول بریتانیا / 1965/ 87 دقیقه دوزخ زیر پاهای ما زمانی که شبکه بی. بی. سی.، در بحبوحه بحران اتمی در دوران جنگ سرد (استقرار موشک‌های اتمی شوروی در کوبا) و…

فرهنگ انسان‌شناسی اجتماعی و فرهنگی (بیست و نُه): انجمن‌های انسان‌شناسی

anthropological societies جيمز اوُري برگردان: مهرداد ميردامادي شکل‌گيري انسان‌شناسي به‌عنوان موضوعي براي مطالعة روشنفکرانه ارتباط نزديکي با تأسيس نهادهاي خاصِ داشت. اين نهادها، ابتدا انجمن‌هايی علمي بودند که نشان از…